Met SSM Retail Platform naar het betoverende Málaga en Sevilla: een reisverslag
SSM Retail Platform, inmiddels 51 jaar oud, is er voor de inhoud, het netwerk en de lunchbijeenkomsten. Maar SSM Retail Platform is er ook voor de studiereizen. De beste in hun soort. Qua inhoud, qua vertier, qua vermaak, qua netwerk en bovenal qua hoge kwaliteit. Want op reis gaan is één ding. Maar de inwendige mens moet ook verzorgd worden. In uitstekende restaurants, soms op verrassende locaties. Met de juiste wijnen erbij geserveerd. Met ‘entertainment’ die de reis eer aandoet. En overnachtend in uitstekende hotels. Geen enkele club doet dat beter dan de SSM. En geloof me, ik heb de nodige ‘retailvastgoedreisjes’ meegemaakt.

Een dergelijke trip is een achtbaan aan ervaringen, emoties, indrukken en biedt bovenal een schat aan informatie die alleen verkregen kan worden door er te ‘zijn’. Retail moet je zien. Retail moet je voelen. Retail moet je proeven. Retail is inherent aan menselijk gedrag. En retail vormt een innige symbiose met de stad, de gebouwde omgeving, het plaatselijke (in dit geval zeer warme) klimaat en vormt de belangrijkste schakel in het functioneren van de maatschappij. Goede retaillocaties vormen dé ontmoetingsplek in de stad, de regio en het land.
En dat geldt natuurlijk ook voor Spanje. Zuid-Spanje in dit geval. Andalusië om precies te zijn. En dan specifiek de prachtige steden Málaga (aan de Costa del Sol) en Sevilla. Zoet, zwoel en zinderend. Steden waar historie en commercie samenkomen. In een warm en zonnig klimaat. Topbestemmingen dus.
Dag 1, 20 mei, Málaga
Nee, verzamelen om 5.00 uur ’s ochtends op Schiphol is geen pretje. Maar eenmaal aangekomen gaat het al wél los. Qua contacten, qua (veel) koffie en qua gesprekken in het vliegtuig.
Eenmaal aangekomen werd de groep meteen in het diepe gegooid. Met presentaties over de retailvastgoedmarkt in Zuid-Spanje. Zoals altijd bij SSM in handen van CBRE. Fijn, want ‘zien’ is leerzaam, maar de onderliggende informatie geeft context. Zuid-Spanje was nooit de meest welvarende regio, maar dat verandert snel. Zo was voorheen toerisme de belangrijkste economische factor, vanwege het klimaat, de stranden en de immens rijke historie. Maar tegenwoordig is Málaga een tech hub. Met veel werkgelegenheid voor ‘digital natives’. De welvaart gaat met sprongen omhoog. En dat weerspiegelt zich ook in de winkelstraat. En dus ook in de malls die wij mochten bezoeken.

De eerste bezochte mall betrof Plaza Mayor. Net even buiten het centrum gelegen en vlakbij het vliegveld. Autobereikbaarheid staat hier op één. En dat is goed voor veel klandizie. Veel luxe, maar ook een aangenaam aanbod in het middensegment voor zowel de plaatselijke bevolking als de toeristen die hier ook graag vertoeven en consumeren. Door het ‘open karakter’ is Plaza Mayor een mall in tropische sferen met een zeer vriendelijke uitstraling. Plaza Mayor is namelijk ontworpen als een traditioneel Andalusisch dorp met straatjes, pleinen, fonteinen en schaduwrijke terrassen. Eigenaar/beheerder is het Portugese Sonae Sierra. Het winkelcentrum kent zo’n 17 miljoen bezoekers op jaarbasis. Het leisuregedeelte (met veel horeca, bioscoop en ander vermaak) oogt als zeer succesvol, net als het winkelgedeelte.

Het ernaast gelegen Designer Outlet Málaga (van McArthurGlen in een joint venture met Sonae Sierra) is er ook een van hoge kwaliteit. Met een vergelijkbaar uiterst prettig verblijfsklimaat. Centrummanager Javier Mendizabal wist er met veel enthousiasme over te vertellen.
Vanwege het grote succes overwegen beide centra sterk te gaan uitbreiden in de nabije toekomst.

Ook de binnenstad van Málaga werd bezocht. En dat ligt er puik bij. Geen leegstand gezien. Maar uiteraard wel veel Inditex-formules. En ook veel authentieke zelfstandige concepten in een magistrale historische omgeving. Scharnierpunt vormt de hoofdwinkelstraat Calle Marqués de Larios. Omdat mijn hotelkamer op deze straat uitkeek werd ik de volgende dag wakker met een, voor mij, betoverend uitzicht. Voor degenen die mij een beetje kennen, mag dat geen verrassing zijn. Noem het beroepsdeformatie. Maar dan wel een van de prettige soort.
Dag 2, 21 mei, Fuengirola, Marbella en Sevilla
De tweede dag was een reisdag per bus. Op weg naar Sevilla werden namelijk, met een zekere omweg langs de overige Costa del Sol en het Britse Gibraltar, twee grote malls aangedaan: Miramar Centro Comercial in Fuengirola en La Cañada Shopping in Marbella.

Miramar Centro Comercial in Fuengirola is een enorme winkelbak van 119.000 m2, die in 2004 is geopend. Eigenaar is een lokale partij, Grupo Myramar (nu met een ‘y’ geschreven). Helaas is het aantal bezoekers niet bekend, maar neem van mij aan dat dit hoog is. Miramar kent een goede mix van internationale ketens (Primark, Inditex-groep, H&M, C&A, Carrefour) en lokale ondernemers. Naast een belangrijke functie als omzetmachine, is er een sterke focus op familie en leisure, met zelfs een kartingbaan.
Wat standaard is in Latijnse landen (daar snappen ze dat veel beter dan bij ons) betreft het gratis parkeren en de ruime voorraad aan parkeerplaatsen. Het leidt altijd tot meer bezoek en nog meer omzet.

La Cañada Shopping in Marbella is van 1997, is uitgebreid in 2003 tot 121.000 m2, en wordt binnenkort nog met 20.000 m2 uitgebreid. Eigenaar is Tomás Olivo (via General de Galerías Comerciales SOCIMI, S.A.), een van de rijkste ondernemers van Spanje. Het centrum is het vlaggenschip van zijn portefeuille. Wat voor Miramar geldt, geldt ook voor La Cañada. Een goede mix van bekende ketens, een hypermarkt (Alcampo) en veel lokale spelers. Ook hier is er sprake van veel leisure (voor de lokale bevolking én de toeristen) en vormt gratis parkeren, in ruime hoeveelheid, een centraal onderdeel van het grote succes.
Later op de dag vond de aankomst in Sevilla plaats. Was het aan de Costa del Sol zo’n 28 graden, in het landinwaarts gelegen Sevilla werd de 38 graden aangetikt.

De eerste bestemming, de mall Lagoh Shopping Center, was er een om in te lijsten. Dit centrum van ongeveer 100.000 m2 werd geopend in het najaar 2019, kreeg het in 2020 heel moeilijk vanwege het covidbeleid, maar krabbelde al heel snel op naar een uitstekend niveau met 9 miljoen jaarlijkse bezoekers. Het is de grootste mall in de regio en biedt in de zomer de nodige verkoeling, want de binnenstad van Sevilla is dan altijd heet overdag. Het winkelcentrum is ontwikkeld door de Grupo Lar, die nog steeds mede-eigenaar is. Uiteraard is de retailmix prima in orde, evenals het leisure-component. Ik ben onder de indruk van het prettige verblijfsklimaat, de heldere routing en de moderne uitstraling, die toch heel aangenaam voelt en oogt.
Opvallend is dat er geen hypermarkt is in Lagoh, maar wel een grote Mercadona-supermarkt, niet voor niets Spaans marktleider. Ik ben groot fan van deze supermarkt en kom er in Portugal (mijn tweede thuisland) vaak als klant. De supermarkt kent huismerken van goede kwaliteit, maar ook de nodige A-merken, kent een relatief laag prijsniveau en is qua vers voedsel ongeëvenaard goed.
Dag 3, 22 mei, Sevilla
De laatste ochtend was er een in de binnenstad van Sevilla. Er vond een stadstour plaats in de winkelstraten Calle O’Donnell, Calle Velázquez, Calle Tetuán, Calle Sierpes, Avenida de la Constitución, Calle Campana en Plaza del Duque. Wat een schoonheid. Wat een allure. En wat een historie, die teruggaat tot de oude Grieken, Romeinen, de Visigoten, de Mohammedanen en (toen de laatstgenoemden waren verdreven) de Spanjaarden zelf. Gelegen in een grote vallei (die de bakoven verklaart) en gelegen aan de rivier Guadalquivir, die een directe zeeverbinding heeft.
Die rivier werd dan ook door ons bevaren, want de SSM zou de SSM niet zijn als ook de generieke geografische interesse geen aandacht zou krijgen. Net als de historische interesse, want ook de kathedraal van Sevilla (met de toren Giralda), het Alcázar, de Torre del Oro en het Plaza de España kregen ruim aandacht. En terecht, want Sevilla is misschien wel de mooiste stad van Spanje en vormt tevens het filmdecor van klassiekers als Lawrence of Arabia en Star Wars.

’s Middags was het de beurt aan Sevilla Fashion Outlet, eigendom van het (Nederlandse) Via Outlets. Het in 2023 geopende centrum is nog gloednieuw. Een immer groeiend bezoekersaantal valt dit centrum ten deel, dat nog net niet helemaal gevuld is. Maar je kunt het aan VIA Outlets overlaten dat dit centrum zal uitgroeien tot een groot succes. Want ons ‘eigen’ Batavia Stad bewijst dat, net als ‘Vila do Conde, Porto Fashion Outlet’, dat in 2024 door SSM is bezocht en tevens de plek is waar ikzelf vaak ben als klant, samen met mijn Portugese schoonmoeder, echtgenote en (half Portugese) dochter.
Eten en drinken
SSM staat erom bekend dat niet alleen in de beste hotels (vaak te kort) wordt geslapen, maar ook dat er excellent eten en drinken wordt verschaft. Geregeld zelfs in de overtreffende trap. Vermeldenswaard waren de lunch en het diner op de eerste dag, net als de lunch in Sevilla, direct aan de rivier. Maar het hoogtepunt betrof de kasteelachtige locatie voor het tweede diner op de laatste (‘bonte’) avond. Het was van een excellent niveau, in een episch gebouw, terwijl een en ander werd vergezeld van een Flamenco-optreden waar je ‘u’ tegen zegt.




Bezoek de Costa del Sol en bezoek Sevilla
De meesten van ons kennen de Costa del Sol (Málaga, Marbella, et cetera) als toerist. Of van het liedje van de onvolprezen Zangeres Zonder Naam (‘Tingelingeling’). Maar de Costa del Sol is meer dan dat. Málaga is een prachtige stad met een rijke historie. En is winkelstad bij uitstek. Nu is Marbella wel een beetje een toeristenfuik, maar de beide malls (in het nabijgelegen Fuengirola en in Marbella zelf) mogen er zijn.
En dan Sevilla. De mooiste stad van Spanje. Ja, mooier dan Madrid of Barcelona. De geschiedenis ligt hier op straat. Net als dat de Flamenco, die hier is ontstaan, als het ware in elke stoeptegel gegrift staat. Maar je kunt er ook goed winkelen, bootje varen en heerlijk eten, drinken en uitgaan. Een topbestemming dus.
Onze dank dus aan SSM Retail Platform voor deze bijzondere en mooie reis. Met name de hoofdorganisatoren Maarten van der Steuijt en Jack de Vreede verdienen dan ook veel kudo’s, terwijl ook de bijdragen van Simone Kramers en Giang Buii van waarde waren.
Maar bovenal verdient het voltallige reisgezelschap een dikke pluim. Want netwerken gaat beter als je kameraadschap de boventoon laat voeren.
Meer informatie: Voor professionals in winkelvastgoed | SSM Retail Platform voor professionals in winkelvastgoed
Met dank aan (auteur van dit artikel): Hans van Tellingen is directeur van winkelgedragsonderzoeker Strabo bv, is sociaal geograaf, spreker en auteur van onder andere de bestsellers ‘Retail is Mensenwerk’ en ‘Waarom Stenen Winkels Winnen’. Hans vertegenwoordigt tevens in de Benelux het bedrijf ShopperTrak, wereldmarktleider in teloplossingen.
‘Alle foto’s zijn van Hans van Tellingen, behalve een van Vincent Bacas, een van Diana Baard en een van Joost Meininger’
Meer informatie: www.hansvantellingen.nl / www.strabo.nl.
