‘Grey Spaces’ (zoals winkelcentra) vragen om een eigen invulling van speelaanleidingen
Winkelcentra en binnensteden worden steeds vaker gepositioneerd als ontmoetingsplaatsen waar bezoekers niet alleen komen om te winkelen, maar ook om te verblijven, te ontspannen en ervaringen op te doen. Een recent academisch boek, ‘The Leisure of Grey Spaces, Urban Play and the Chromatic Turn’, biedt daarvoor interessante inzichten.
De auteurs onderzoeken hoe mensen recreëren in zogenoemde ‘grijze ruimtes’: gebouwde omgevingen zoals straten, pleinen, winkelgebieden en voormalige industriële locaties. Hun belangrijkste conclusie is dat recreatieve waarde niet uitsluitend ontstaat in parken, natuurgebieden of speciaal ontworpen speellocaties. Ook stedelijke ruimtes kunnen een belangrijke vrijetijdsfunctie vervullen wanneer zij uitnodigen tot ontmoeting, ontdekking en spel.
Voor winkelcentra betekent dit een fundamentele verschuiving in denken. Waar voorheen vooral werd gekeken naar het aantal winkels en de commerciële invulling van vierkante meters, komt steeds meer aandacht te liggen op de kwaliteit van het verblijf. De vraag wordt niet langer hoe bezoekers naar een winkelcentrum komen, maar hoe lang zij willen blijven.
Daarbij spelen juist de ruimtes tussen de winkels een belangrijke rol. Brede trappen, verblijfspleinen, zitranden, kunstobjecten en informele ontmoetingsplekken kunnen bijdragen aan een aantrekkelijkere bezoekerservaring. Ook speelaanleidingen voor kinderen blijken waardevol. Niet alleen omdat zij gezinnen langer laten verblijven, maar ook omdat zij levendigheid toevoegen aan het centrum.
Een ander inzicht uit het boek is dat bezoekers ruimtes graag op hun eigen manier gebruiken. Niet elke functie hoeft vooraf volledig vastgelegd te zijn. Flexibele pleinen, tijdelijke evenementen, pop-up activiteiten en multifunctionele verblijfsruimtes bieden ruimte voor spontane interactie. Juist dat onverwachte gebruik verhoogt de aantrekkelijkheid van een gebied.
Daarnaast onderstrepen de onderzoekers het belang van authenticiteit. Historische gebouwen, industriële elementen en lokale verhalen kunnen een winkelgebied onderscheidend maken ten opzichte van uniforme retailconcepten. Karakter blijkt vaak waardevoller dan perfectie.
Voor ontwikkelaars en centrummanagers ligt hier een duidelijke uitdaging. De toekomst van winkelgebieden wordt niet uitsluitend bepaald door de retailmix, maar door de mate waarin een centrum functioneert als destinatie om aangenaam te verpozen. Winkelen blijft belangrijk, maar maakt steeds vaker onderdeel uit van een bredere ervaring waarin ontmoeten, spelen, bewegen en verblijven centraal staan.
De meest succesvolle winkelcentra van de toekomst zijn daarom waarschijnlijk niet de centra met de meeste winkels, maar de centra waar bezoekers het liefst hun tijd doorbrengen.
Meer informatie: The Leisure of Grey Spaces, Urban Play and the Chromatic Turn | Paul O
